Hizmet alanı

Ev Elektrik Hizmetleri

Evdeki elektrik işleri iki gruba ayrılır: bir şey bozulduğunda yapılanlar ve bozulmadan önce yapılması gerekenler. Arıza tespiti, sigorta ve röle işleri birinci gruba; tesisat yenileme ve topraklama ikincisine girer. İkisinde de önce ölçer, sonra müdahale ederiz.

Bir dairenin elektriği üç katmandan oluşur ve şikâyetlerin neredeyse tamamı en dıştaki katmanda duyulur. İçeride binadan gelen besleme, sayaç ve kolon hattı durur; ortada dairenin panosu vardır; dışta ise duvarın içindeki devreler, buatlar, prizler ve armatürler. Priz çalışmadığında, ampul sık patladığında ya da evin bir bölümü karardığında görülen şey bu dış katmandır; sebebi çoğu zaman diğer ikisinden birindedir. Konutta yapılan işin ilk adımı bu yüzden onarım değil, belirtinin hangi katmana ait olduğunu ayırmaktır.

Bu kategorideki hizmetler iki ayrı sebeple çağrılır. Birincisi bir şeyin durmasıdır: sigorta atar, priz ölür, kaçak akım rölesi gece düşer. İkincisi bir şeyin planlanmasıdır — tadilat başlayacaktır, yeni bir cihaz eklenecektir ya da satın alınan bir dairenin durumu görülmek istenmektedir. Birinci sebeple başlayan işlerin bir bölümü ikinciye dönüşür, çünkü arızanın çıktığı nokta o bölümün genel hâlini de gösterir. Kararı belirleyen soru şudur: bulunan kusur yalnızca o hatta mı özgüdür, yoksa aynı yaşta ve aynı kesitte kurulmuş bütün hatların ortak durumu mudur? İlkinde nokta onarımı yeterlidir. İkincisinde onarım, sıradaki arızaları ertelemekten fazlasını yapmaz.

Panodaki koruma üçe ayrılır ve bunlar birbirinin yerine geçmez. Otomatik sigorta kabloyu korur; hattan, kesitinin taşıyabileceğinden fazla akım geçtiğinde açar. Kaçak akım rölesi insanı korur; hatta giden ile geri dönen akım arasındaki farkı görür. Topraklama ise bu ikisinin işini yapabilmesi için gereken yoldur — bir cihazın metal gövdesine kaçan fazın, kimse dokunmadan akıp korumayı açtırabileceği bir hat. Toprak iletkeni bir yerde kopuksa gövde gerilim altında kalır, arıza akımı akacak yol bulamaz ve röle, devreye bir insan girene kadar bekler. Röle montajının topraklama sürekliliğinin ölçülmesiyle birlikte anlam kazanmasının sebebi budur; sigorta kutusunun yenilenmesi de aynı ölçümü ister.

Dairenin nerede bittiği de baştan çizilir. Sayaç, kolon hattı, ortak alan panosu ve binanın toprak barası dairenin değil yapının parçasıdır; oradaki bir eksiklik daire içinde çözülmez, yönetimle ve gerektiğinde dağıtım şirketiyle görüşmeyi gerektirir. Bir konutta ölçülen düşük gerilim ya da bulunamayan toprak bağlantısı sıklıkla bu ortak bölümü işaret eder. Ayrım baştan yapılmadığında daire içinde harcanan emek, kaynağı dışarıda duran bir sorunun üstünü örtmeye çalışır.

Sıra, tadilat söz konusu olduğunda daha da belirleyici olur. Kablo güzergâhı, priz ve anahtar yerleri, pano konumu ve devre sayısı duvar kapanmadan karara bağlanır; sonrasında verilen kararların bedeli kırımdır. Tadilat yoksa mantık değişmez: ziyaret ölçümle açılır, bulunanlar olduğu gibi aktarılır, kapsam ondan sonra konuşulur. Hangi hizmete yöneleceğinizden emin değilseniz başlangıç noktası arıza tespiti ya da topraklama ölçümüdür — ikisi de hiçbir şey sökmeden mevcut durumu ortaya koyar.

13 hizmet
01 Elektrik Arıza Tespiti Sigorta atması, bir bölümün kararması, priz ısınması ve titreyen ışık gibi belirtilerde arızanın kaynağını ölçümle daraltıyoruz — duvar kırmadan önce nerede olduğunu… 02 Elektrik Tamiri Tek başına bir başlık doldurmayan küçük ve dağınık onarımlar: buat ekleri, vaviyen ve komütatör bağlantıları, ısınan klemensler, aydınlatma devresi arızaları ve sabit… 03 Elektrik Kaçağı Bulma Kaçak akım rölesini düşüren izolasyon kaybını, devreleri fazıyla birlikte nötrüyle de ayırıp tek tek ölçerek arıyor; kaynağın nemde mi, bir cihazda mı,… 04 Elektrik Tesisatı Yenileme Evin tüm hattını yük listesi ve kesit hesabıyla yeniden kuruyoruz: ayrı devreler, her noktaya taşınan topraklama, etiketli pano ve teslimde ölçüm raporu. 05 Priz ve Anahtar Değişimi Isınan, kararan, gevşemiş priz ve anahtarları değiştiriyoruz; malzemeyi yenilemeden önce ısınmanın nereden geldiğini, kasanın durumunu ve toprak iletkeninin gerçekten bağlı olup olmadığını… 06 Elektrik Tesisatı Tamiri Sıva altındaki kopmuş ya da yalıtımını yitirmiş hattın onarımı: güzergâhı buat ve nokta hizalarından çıkarır, arızayı ölçümle daraltır, açılacak nokta sayısını olabildiğince… 07 Topraklama Ölçümü ve Süreklilik Kontrolü Toprak elektrodunun direncini ve pano barasından prizlere kadar toprak hattının sürekliliğini ölçüyor, kopuk veya yüksek dirençli noktaları ölçüm değerleriyle birlikte yazılı bildiriyoruz. 08 Sigorta Kutusu Değişimi Eski sigorta kutusunu, devreleri ayrılmış ve etiketlenmiş modern bir daire panosuna dönüştürüyoruz: ana şalter, 30 mA kaçak akım rölesi, kesite uygun otomatlar. 09 Yeni Daire Elektrik Tesisatı Kabuk dairenin elektrik tesisatını sıfırdan kuruyoruz: mobilya yerleşimiyle birlikte kararlaştırılan nokta planı, kesit hesabıyla ayrılmış devreler, etiketli pano ve teslimde ölçüm değerleri. 10 Avize ve Armatür Montajı Avize, aplik, spot ve sarkıt armatürleri, tavanın yapısına uygun bir taşıyıcıya sabitleyerek ve tavandan çıkan her iletkeni ölçümle ayırarak bağlıyoruz; ağırlık, kesit… 11 Kaçak Akım Rölesi Montajı Hayat koruma rölesinin doğru tipini seçip panoya montajını yapıyor, açma akımı ve süresini test cihazıyla ölçerek gerçekten koruduğunu belgeliyoruz. 12 Kolon Hattı ve Sayaç Panosu Sayaç panosu ile daire panosu arasındaki kolon hattının bugünkü yüke yetip yetmediğini ölçüyor, güç artırımı ve sayaç değişimi durumunda tesisat tarafında ne… 13 Bahçe ve Dış Mekân Aydınlatması Bahçe, teras ve dış cephe aydınlatmasını armatürün koruma sınıfı, toprak altı kablo güzergâhı, kaçak akım koruması ve gerekiyorsa 12 V küçük gerilimli…

Sık sorulanlar

Ev tesisatında işe nereden başlanır?

Ölçümden. Belirti hangi noktada duyulursa duyulsun, önce hattın gerilimi, kutup düzeni ve toprak sürekliliği kontrol edilir; pano açılıp devrelerin nasıl ayrıldığına bakılır. Bu adım hem sorunun kaynağını daraltır hem de kapsamın ne kadar geniş olacağını gösterir. Ölçüm yapılmadan verilen kapsam kararı, duvar açıldığında değişmeye mahkûmdur.

Nokta onarımı mı yeterli, yoksa tesisatın yenilenmesi mi gerekiyor?

Bunu belirleyen şey arızanın büyüklüğü değil, yaygınlığıdır. Kararmış bir klemens yalnızca o bağlantıya özgüyse yerinde onarılır. Aynı kararma birden çok buatta çıkıyor, prizlerde toprak iletkeni hiç bulunmuyor ve devreler kesit ayrımı olmadan kurulmuşsa, ayrı ayrı yapılan onarımlar aynı işi tekrar tekrar yaptırır. Ölçüm ve gözle inceleme, bu ikisini birbirinden ayırmak için yapılır.

Evde oturulurken çalışılabilir mi, yoksa boşaltmak gerekir mi?

Kapsama bağlıdır. Pano değişimi, röle montajı, priz ve armatür onarımı gibi işler oturulan bir dairede yürütülebilir; enerji yalnızca çalışılan bölüm için ve önceden konuşulmuş aralıklarda kesilir. Tesisatın baştan çekilmesi ise duvar, sıva ve boya işini de kapsadığından genellikle boş ya da tadilat hâlindeki dairede yapılır. Hangi seçeneğin geçerli olduğu keşifte netleşir.

Sorun dairede değil binanın ortak hattındaysa ne oluyor?

Ölçüm bunu gösterirse durum yazılı olarak aktarılır ve iş, daire sınırında durur. Kolon hattı, sayaç bağlantısı, ortak alan panosu ve bina topraklaması apartman yönetiminin, ilgili durumlarda da dağıtım şirketinin alanına girer. Yönetimin kararı alınmadan ortak bölüme müdahale edilmez; daire içinde yapılabilecek iyileştirmeler ise ayrıca konuşulur.

Tadilat planlıyoruz; elektrik işini hangi aşamada konuşmalıyız?

Kırım başlamadan önce. Priz ve anahtar yerleri, mutfak ile banyodaki sabit cihazların hatları, pano konumu ve devre sayısı, mimari yerleşim belli olur olmaz kararlaştırılabilir. Aynı kararlar sıva atıldıktan sonra verildiğinde ya yeniden kanal açmak ya da görünür kablo kabul etmek gerekir. Elektrik tarafının en ucuz olduğu an, duvarların açık olduğu andır.

WhatsApp